Błonnik a rak piersi

Najnowsze badania przeprowadzone wśród dużej liczby kobiet mieszkających w Wielkiej Brytanii nieoczekiwanie potwierdziły wcześniejsze przypuszczenia dotyczące wpływu diety na częstość występowania raka piersi. Okazuje się, że spożywanie większej ilości błonnika, zwłaszcza pod postacią produktów zbożowych i owoców, znacząco obniża ryzyko zachorowania na ten nowotwór. Korzystny wpływ diety bogatobłonnikowej zaznaczał się w sposób szczególny u kobiet w wieku przedmenopauzalnym.

Jak przeprowadzono badanie?

3-letnie prace badawcze zostały przygotowane przez Centre for Epidemiology and Biostatistics na University of Leeds. Uczestniczkami badań były kobiety w okresie przed- i pomenopauzalnym, których nawyki żywieniowe oceniano na podstawie kwestionariusza, a stan zdrowia monitorowano za pomocą wnikliwych badań kontrolnych.

Co zaobserwowali naukowcy?

Wyniki badań opublikowane w „International Journal of Epidemiology” dowodzą, że ochronny wpływ diety bogatobłonnikowej zaznacza się głównie u kobiet miesiączkujących. Niestety nie zaobserwowano związku między ilością spożywanego błonnika a spadkiem ryzyka zachorowania na raka piersi u kobiet po menopauzie.

Naukowcy twierdzą, że o ochronnym działaniu błonnika decydują zawarte w nim witaminy i mikroelementy. Ponadto, za sprawą włókien roślinnych obniża się stężenie insuliny podejrzewanej o wpływ kancerogenny.

Ważnym zagadnieniem jest związek pomiędzy rakiem piersi a poziomem żeńskich hormonów płciowych - estrogenów. Wiadomo, że przed menopauzą estrogeny występują w wyższym stężeniu niż po menopauzie, a dieta bogatobłonnikowa okazała się być regulatorem poziomu hormonów kobiecych. W ten właśnie sposób wytłumaczono obniżanie się ryzyka raka estrogenozależnego raka piersi pod wpływem włókien roślinnych u kobiet przed menopauzą.

Kto jest w grupie ryzyka rozwoju raka piersi?

Ok. 10 tysięcy kobiet i ponad 100 mężczyzn rocznie dowiaduje się o nowotworze piersi. Przyczyną raka jest kombinacja czynników genetycznych, stylu życia i środowiska.

Główne czynniki wpływające na rozwój raka to:

• Wiek (ok. 80% kobiet z nowotworem piersi ukończyło 50 r.ż)
• Występowanie raka piersi w rodzinie
• Nieprawidłowości genetyczne
• Nowotwór piersi rozpoznawany w przeszłości (jeśli nowotwór wystąpił w jednej piersi, istnieje ryzyko jego wystąpienia w drugiej)
• Pierwsza miesiączka przed 12 r.ż.
• Pierwsze objawy menopauzy po 55 r.ż. (dwukrotny wzrost ryzyka wystąpienia nowotworu piersi).
• Przebyta radioterapia (napromienianie) okolicy klatki piersiowej
• Hormonalna terapia zastępcza i hormonalne środki antykoncepcyjne (ich stosowanie wiąże się z nieznacznym wzrostem ryzyka zachorowania na nowotwór piersi, ale też z obniżeniem ryzyka wystąpienia innych nowotworów)
• Pierwszy poród po 30 r.ż. lub bezdzietność
• Dieta z wysoką zawartością tłuszczów zwierzęcych i nadużywanie alkoholu

Jaka ilość błonnika obniża ryzyko zachorowania na raka?

Podczas badania kobiety przyjmowały ok. 26 g błonnika dziennie. Wyniki doświadczenia wskazują, że przekroczenie tej ilości może mieć dodatkowy, korzystny wpływ na ryzyko raka piersi przed menopauzą.

Bogatym źródłem błonnika są owoce, warzywa, pełnoziarnisty ryż, chleb razowy, płatki śniadaniowe, orzechy, nasiona oraz otręby.

Podsumowując, po raz kolejny przekonujemy się jak istotnym czynnikiem dla prawidłowego funkcjonowaniu organizmu jest zdrowa dieta.

Lek. med. Małgorzata Owczarek